Bu şehidlik çeşidi, Allah (c.c)’ın müminlere büyük bir ikramıdır. Gerçekten başımıza musibet diye gelen her şeyi Allah (c.c) bizim lehimize sevab olarak kaydedip bize onu rütbe kılmıştır. Bu şehidliğin birçok çeşidi vardır. Bunları hadislerden hareketle sıralamaya gayret edeceğiz inşa Allah. Şehidlere verilen imkan ahiret şehidlerine de verilir. Onlar da kabir azabından kurtarılır ve cennetten gıdalanırlar. Bu konudaki hadis şöyledir: “...Ata babasından, o da Ebu Hureyre’den dedi ki:
Rasulullah (s.a.s) şöyle dedi: “Kim bir hastalıktan ölürse şehiddir. Kabir azabından korunur. Gıdası, üzerine sürdüğü kokusu ile onun rızkı cennettendir.”( Beyhaki, Şuabu’l-İman (7/174) 70-Musibette Sabır Babı. Hdsno:9897 –zayıf- &Ebu Ya’la el-Mavsili (5/361) Hdsno:6119 -zayıf kaydıyla- )
“...Ebu Salih, Ebu Hureyre’den (r.a) haber verdi ki, Rasulullah (s.a.s) şöyle buyurmuştur: “Şehidler beş (nevi)dir : Taun’dan ölen, karın hastalığından ölen, suda boğulan, yıkık altında kalıp ölen, birde Allah yolunda şehid olan, yani öldürülen.”( Buhari (6/2673) 56-K. Cihad 30-Şehidler Allah Yolunda öldürülmekten Başka Yedi Nevidir. Hdsno:45 & Buhari (2/741) 9-K. Ezan 73- Birinci Safın Fazileti. Hdsno:111 & Muslim (9/130) 33-K. İmare 51- Şehidleri Beyan. Hdsno:164 & İbni Hiban (5/76) K.Cenaiz Fasıl-Şehid Hdsno:3178 & Muvatta (1/169) 8-Salatu’l-Cemaat 2-Yatsı ve Sabah Namazları. Hdsno:6 & Ahmed bin Hanbel, Musned (2/325)Abdurrezzak (5/183) K. Cihad Şehadet Babı. Hdsno:9641 (biraz farklı bir rivayettir) & Beyhaki , Şuabu’l-İman (7/169) 70-Musibette Sabır Babı. Hdsno:9878)
“...Saffan bin Umeyye’den (o da) Peygamber (s.a.s)’den (naklen) haber verdi ki: O şöyle buyurdu:
“Veba (hastalığından ölmek) şehidliktir. Suda boğulmak (suretiyle ölmek) şehidliktir. Savaşta (öldürülmek) şehidliktir. Karın (hastalıklarından ölmek) şehidliktir. Loğusa (iken ölmek) şehidliktir.” (Darimi (5/240) K.Cihad 22- Şehid Sayılan Kimseler. Hdsno:2418&Ahmed bin Hanbel, Musned (3/400-1) )
“...Şurahbil İbnu’s-Samit’ten (o da) Ubade İbnu’s-Samit’ten (naklen) haber verdi ki, o şöyle dedi: Rasulullah (s.a.s) şöyle buyurdu: “Allah yolunda öldürülmek şehidliktir. Veba (hastalığından ölmek) şehidliktir. Karın hastalıklarından ölmek şehidliktik. Hamile iken (karnındaki) bebeği kendisini öldüren kadın şehiddir.” (Darimi (5/241) K. Cihad 22- Şehid Sayılan Kimseler. Hdsno:2419&Ahmed bin Hanbel, Musned (5/314-5)&Mecmeu’z-Zevaid, Heysemi (5/544) 24-K. Cihad 28- Şehadetin Gerçekleşmesine Sebep Şeyler. Hdsno:9548 (Taberani rivayet etmiştir. Ahmed’de benzerini rivayet etmiştir. İkisininde ricali sikadır)
“...Abdullah İbn Amr (r.a) şöyle demiştir. Ben Peygamber (s.a.s) den işittim, şöyle buyuruyordu: “Malını (muhafaza) uğrunda öldürülen kimse şehiddir.” (Buhari (5/2297) 46- K. Mezalim ve’l-Gasb 33- Malı Önünde Döğüşen. Hdsno:41&Muslim (2/6) 1-K. İman 62- Haksız Yere Başkasının Malını Almak… Hdsno:226&İbni Hibban (7/79) K.Cenaiz bab. Şehid Hdsno:3184 (Said bin Zeyd’ten) & Nesai (7/159-61) Tahrimu’d-Dem 22-Malını Müdafaa Uğrunda Öldürülen. Hdsno:4069-77&Tirmizi (3/26) K. Diyet 21- Malı Uğrunda Öldürülen. Hdsno:1439-40-1 Hasen Sahih & İbni Mace (7/203-4) 20-K. Hudud 21- Malı Uğrunda Öldürülen. Hdsno:2580-1-2 & Ebu Davud (15/595) 39-K. Sunne 28-9- Hırsızlara Karşı Mücadele. Hdsno:4771 (İbni Ömer’den) 4772 Said ibni Zeyd’den & Ebu Ya’la el-Mavsili (1/408-9) Hdsno:945 (Said bin Zeyd) & Ebu Ya’la el-Mavsili(2/292) Hdsno:2057(Cabir bin Abdullah) & Ebu Davud Tayalisi, Musned (1/188) Hdsno:230 (Said bin Zeyd) sahih Hdsno:236 Sahih & Ebu Davud Tayalisi, Musned (4/50-1) Hdsno:2408 Abdullah bin Amr –Sahih & Ahmed bin Hanbel, Musned (1/187) Amr bin Nevfel’den &Taberani, Mucemu’s-Sağir (1/237) Malını Korurken Öldürülen Şehiddir. Hdsno:154 & Şihabu’l-Ahbar (sh/90) Hdsno:249)
“...Said ibn Zeyd’den (rivayet edildiğine göre) Peygamber (s.a.s) şöyle buyurmuştur: “Malı uğrunda öldürülen şehiddir, ailesi uğrunda öldürülen şehiddir. Canı uğrunda yahut dini uğrunda öldürülen şehiddir.” (Ebu Davud (15/595) 39-K. Sunne 28-9 Hırsızlara Karşı Mücadele. Hdsno:4772 & Tirmizi (3/27) K.Diyet 21- Malı Uğrunda Öldürülen. Hdsno:1443 Hasen-sahih &Nesai (7/162) K.Tahrimu’d-Dem 23- Ailesi Uğrunda Döğüşen Kimse. Hdsno:4079 )
“...Ebu Cafer (r.a)’den Peygamber (s.a.s): “Kim zulme uğrayarak öldürülürse o kimse şehiddir” dedi.” (Nesai (7/161) K. Tahrimu’d-Dem 22- Malını Müdafaa Uğrunda Öldürülen Kimse. Hdsno:4078 )“...Zeyd bin Ali bin Hüseyin babasından o da dedesinden dedi ki: Rasulullah (s.a.s) dedi ki: “Kim haksız yere (veya suçsuz olarak) öldürülürse o şehiddir.” (Ebu Ya’la el-Mavsili, Musned (6/31) Hdsno:6742) “...İbni Abbas (r.a)’dan rivayet edildiğine göre, Rasulullah (s.a.s) şöyle buyurdu demiştir:“Gurbet ölümü şehidliktir.” (İbni Mace (4/483) 6-K. Cenaiz 61- Gurbette Ölen Kimse Hakkında Gelen Hadisler. Hdsno:1613 & Ebu Ya’la el-Mevsili, Musned (2/394) Musnedi İbni Abbas Hdsno:2377& Heysemi, Mecmeu’z-Zevaid (3/56) 5-K. Cenaiz 28- Gurbette Ölmek. Hdsno:3881 (Taberani Kebir’de rivayet etmiştir. Amr bin Huseyn el-Ukayl metruktur) & Beyhaki, Şuabu’l-İman (7/174) 70- Musibette Sabır Babı Hdsno:9892 (Bu yönden çok zayıftır kaydı ile)&Şihabu’l-Ahbar (sh/46) Hdsno:57) “...Sehl b. Ebi Umame b. Sehl b. Huneyf rivayet etmiştir ki; Peygamber (s.a.s):
“Her kim sıdk ile Allah’dan şehidlik dilerse, Allah onu şehidlerin menziline ulaştırır. Velev ki, döşeğinde ölmüş olsun” buyurmuştur.” (Muslim (9/121) 33-K. İmare 46- Allah Tealanın Yolunda Şehidlik İstemenin Müstehab Oluşu. Hdsno:157& İbni Hibban (5/78) K.Cenaiz Fasıl-Şehid Hdsno:3182 & Mustedrek Hakim (sh/478) 21-K.Cihad 980- Kim Sıdk İle Allah (Yolunda) Öldürülmeyi İster Sonra Ölür veya Öldürülürse Ona Şehid Ecri Verilir. Hdsno:2459 (Bu hadis Şeyhan’ın şartı üzere sahihtir ve tahric etmemişlerdir) & Darimi (5/233-4) K.Cihad 16- Allah’dan Şehidlik İsteyen Kimse. Hdsno:2412 & Nesai (6/409-10) K.Cihad 36-Şehidliği Arzu Etmek. Hdsno:3148 & Tirmizi (3/201-2) K. Cihad 19- Şehidlik İsteyen Kimse. Hdsno:1705 Hasen-garib & İbni Mace (7/519) 24-K.Cihad 15- Allah Subhanehu ve Teala Yolunda Savaşmanın Faziletinin Beyanı. Hdsno:2797& Ebu Davud (6/21) 8-K.Vitr 26- İstiğfar Hdsno:1520 & Ahmed bin Hanbel (5/244) Muaz bin Cebel’den uzun bir rivayet & Ebu Ya’la el-Mavsili (3/222) Enes (r.a)’dan Hdsno:3433&Abdurrzzak, Musannef (5/172) K.Cihad 31- Cihadın Fazileti. Hdsno:9597 (Muaz bin cebel’den uzun bir rivayet) & Mecmeu’z-Zevaid, Heysemi (5/540) 24-K.Cihad 28.bab Hdsno:9537 (Ebi Malik el-Eşari den r.a) (Taberani rivayet etmiştir. Onda: Said bin Yusuf er-Rabbah vardır. İbni Hibban onu sika kabul etmiştir. İmamların cumhuru ise onu zayıf görmüştür. Geri kalan ravileri sikadır) “...Şurahbil bin es-Semit’den: O, Selmani Farisiyi (Hıms) sahilinde nöbet tutarken gördüm, ona dedim ki: “Bu konudaki görüşün ne?” dedi ki: “Nöbetçilik (hakkında mı?) Selman dedi ki: Ben (Rasulullah’tan) şöyle işittim: “Allah yolunda bir gün nöbet tutmak, bir ayın orucu ve namazı gibidir. Ve kim nöbet tutarken ölürse onun ameli sanki devam ediyormuş gibi üzerine yazılır. Fettan (yani kabir azabın)dan emin olur. Kıyamet gününde şehidlerden olarak diriltilir.” (Mecmeu’z-Zevaid, Heysemi (5/529) 24-K. Cihad 24- Ribat Hdsno:9506 (İmam Heysemi demiştir ki: Taberani rivayet etmiştir. (Ravilerin) kimler olduğu bilmediğim (veya tanımadığım) kimseler var.)
Yalnız bu hadisin aynısı imam Müslim’in Sahih’inde rivayet edilmektedir. Hadisin farklılıklarıyla birlikte konu olarak aynıdır. Hadis şöyledir:
“...Bize Abdullah b. Abdurrahman b. Behram ed-Darimi rivayet etti (dedi ki): Bize Ebul-Velid et-Tayalisi rivayet etti (dedi ki): Bize Leys (yani ibni Sa’d) Eyyub b. Musa’dan, o da Mekhul’den o da Şurahbil b. Semit’den, o da Selman’dan naklen rivayet etti, şöyle demiş:
“Ben, Rasulullah (s.a.s)’ı: “Bir gün bir gece serhat bekçiliği, bir ayın orucu ile Kıyamından(yani nafile namazlarını kılmaktan) daha hayırlıdır. Ölürse üzerine dünyada iken yaptığı ameli ve rızkı cereyan eder. Fettan’dan da emin olur.” Buyururken işittim.” (Muslim (9/129) 33-K.İmare 50- Allah Azze ve Celle Yolunda Serhad Bekçiliğinin Fazileti. Hdsno:163)
Bu hadiste de geçen “Kabir azabından korunur” lafzı onunda şehidlerden sayıldığını gösteren bir delildir. Dolayısı ile yukarıdaki hadiste zikredilen “Kıyamet günü şehidlerden olarak diriltilir.” Lafzı doğrulanmış olur. Allahu alem bi’s-sevab. Bu hadisin benzeri ibni Hacer Askalani (rh.a)’nin Metalibu’l-Aliye’sinde Haris (rh.a) Musned’inden lafız farklılıklarıyla rivayet edilmiştir. Hadis şöyledir: “...Ubade bin Samit (Rasulullah’a) ref ederek dedi ki: Rasulullah (s.a.s) dedi ki: “Allah yolunda bir gün nöbet tutmak bir ayın veya bir senenin orucu ve namazına eşittir. Ve kim Allah yolunda nöbet tutarken ölürse kabir azabından Allah onu korur ve dünya durdukça nöbetinin ecri ona verilir.” (Metalibu’l-Aliye, İbni Hacer (2/152) K.Cihad Nöbetin Fazileti ve Diğer İbadetlere Karşı Üstünlüğü. Hdsno:1907 (Busiri isnadı üzerine konuşmayıp susmuştur & Heysemi Buğyetu’l-Bahis anZevaidu Musnedi’l-Haris (2/652) K. Cihad Bab: & Hdsno: 629 Tahkik : Dr.Huseyin Ahmed Salih el-Bakiri.Hadis için İsnadın Ricali Sikattır.).
Bu hadiste de “kabir azabından” korunacağı lafzı vardır. Bu lafız yukarıda da belirttiğimiz gibi Allahu alem onun ahiret şehidi olduğunu ispatlar. Yine de en doğrusunu Allah bilir. Şu hadiste söylediklerimizi doğrular niteliktedir: “...Abdurrezzak, İbrahim bin Muhammed’den o da Musa bin Veradan’dan o da Ebu Hureyre’den o da Nebi (s.a.s)’den dedi ki:
“Kim nöbette iken ( veya nöbetçi iken) ölürse, şehit olarak ölür. Ve kabir fitnelerinden korunur. Gıdası, kokusu ile rızkı cennettendir. Ve işlemiş olduğu ameli üzerine devam eder. (yani amel defterleri kapanmaz) (Abdurrezzak, Musannef (5/192) K.Cihad 37-Ribat babı Hdsno:9685 & Ahmed bin Hanbel, Musned (2/404) şehid olarak ölür lafzı yoktur.&İbni Mace (7/478) 24-K.Cihad 7-Allah Yolunda Ribatın Fazileti. Hdsno:2767 (Ahmed bin Hanbel’in rivayetine yakındır. Yalnız bunda da farklılar vardır. Bknz)
“...Ebu Malik el-Eş’ari’den, demiştir ki: “Ben, Rasulullah (s.a.s)’ı şöyle buyururken işittim.” “Her kim Allah yolunda (savaşa) çıkar da (aldığı bir yarayla) ölürse veya öldürülürse o kimse şehiddir. Yahud da atı ya da devesi onu (yere çarpıp) boynunu kırar veya zehirli bir hayvan onu sokar yada yatağında ölürse veya Allah’ın dilediği bir ölümle ölürse, o kimse şehiddir. Ve onun için cennet vardır.”( Ebu Davud (9/478) 15-K.Cihad 14-(Allah Yolunda) Savaşırken Hayatını Kaybedenler. Hdsno:2499 & Beyhaki, Sunenu’l-Kubra (13/547-8) K.Siyer. Allah Yolunda Ölmenin Fazileti. Hdsno:19048)
“...Cafer bin Abdullah bin el-Hakem dedi ki: Ukbe bin Amir’i şöyle derken işittim: “Kim Allah yolunda (iken) bineği kendisini yere atar ve ölürse o şehiddir.” (Ebu Ya’la Mavsili (2/175) Hdsno:1746&Mecmeu’z-Zevaid Heysemi (5/547) 24-K.Cihad 28-Kendisinde Şehadet Bulunan Özellikler. Hdsno:9558 (Taberani rivayet etmiştir. Ricali sikadır)
“...Abdurrezzak, Sevri’den o da İbrahim bin el-Muhacir’den o da Tarık bin Şihab’dan o da İbni Mesud’dan dedi ki: “Kim eğer dağın başından aşağı düşer (veya itilerek düşürülürse) ve kendini yırtıcı hayvanların yediği ve denizde boğulan için Allah’ın dininde şehidlik vardır.” (Abdurrezzak, Musannef (5/182) K.Cihad 34-Şehadet Hdsno:9634&Heysemi, Mecmeu’z-Zevaid (5/547) 24-K. Cihad 28- Kedisinde Şehadet Bulunan Özellikler. Hdsno:9559 (Taberani rivayet etmiştir Ricali sikadır)
“...Ata, Cabir (r.a)’dan o da Nebi (s.a.s)’den, dedi ki: “Şehitlerin seyyidi (efendisi) Hamza bin AbdulMuttalib’dir. Ve birde zalim imam’a giderek önünde dikilip ona iyiliği emr ve kötülüğü nehy edip sonra onun tarafından öldürülendir.” (Mustedrek (sh/976) 34-K.Marifeti’s-Sahabe (r.a) 1945- Kim zalim imama giderek önünde durup hakkı söylediği için öldürülürse o şehidlerin seyyididir. Hdsno:4936 (isnadı sahihtir onu tahric etmemişlerdir)&Heysemi, Mecmeu’z-Zevaid (9/435) 37 K.Menakıb 1/65 Rasulullah (s.a.s)’ın Amcası Hamza (r.a)’nın Faziletine Dair Gelenler. Hdsno:15466 (Taberani Evsat’ta rivayet etmiştir, zayıftır)
“...Ebu Hureyre dedi ki: Rasulullah (s.a.s) dedi ki: “Ümmetimin fesadı zamanında sünnetime sarılana şehid ecri vardır.” (Heysemi, Mecmeu’z-Zevaid (1/418) 2-K.İlm 2/77/2 Kur’an ve Sünnete İttiba Edip Ondaki Helal ve Haramı Öğrenenin Övülmesi. Hdsno:800 (Taberani Evsat’ta rivayet etmiştir. Onda Muhammed bin Salih el-Adevi vardır. Onun tercümesini görmedim. Geri kalanlar güvenilir kimselerdir) & Cem’ul-Fevaid (Büyük Hadis Külliyatı) (1/45) Kitab ve Sünnete Sarılmak. Hdsno:143 (Taberani Mucemul Evsat’ta _ Hadis zayıftır.)
“...Ebu Hureyre ve Ebu zer (r.a) dediler ki: Rasulullah (s.a.s) dedi ki: “İlim taleb edene ölüm bu hal üzere iken gelirse, o da bu halde (yani ilim talebi üzere) ölürse o şehiddir.” (Heysemi, Mecmeu’z-Zevaid (1/332) 2-K. İlm 2/3/2 Alim ve Öğrencinin Fazileti. Hdsno:508 (Bezzar rivayet etmiştir. Onda Hilal bin Abdurrahman el-Hanefi vardır ve o metruktur) (Zayıf bir hadistir)
“...İbni Ömer’den, dedi ki: Rasulullah (s.a.s)’ı şöyle derken işittim: “Kim Duha namazını kılar, (her) aydan üç gün oruç tutar, ve seferde ve hazerde (ikamet ediyorken) vitri terk etmezse ona şehid ecri yazılır.” (Heysemi Mecmeu’z-Zevaid (2/501) 4-K.Salat 1/280/4 Vitir Hakkında Gelen Haberler. Hdsno:3448 (Taberani kebirde rivayet etmiştir. Onda: Eyyüb bin Nuheyk vardır. Ebu Hatim ve başkaları ona zayıf demişlerdir. İbni Hibban onu sika görerek onun hakkında dedi ki: Hata ederdi)
“...Cabir’den rivayet edildiğine göre şöyle demiştir: “İnsan evine yahut yatağına girdiği zaman bir melek ve bir şeytan ona karşı çıka gelir. Melek şöyle der: (Gününü) hayırla kapa. Şeytan da (gününü) fenalıkla kapa, der. İnsan eğer Allah’a hamd ederse ve onu zikrederse, şeytanı uzaklaştırır ve melek onu koruyarak geceler. İnsan (uykusundan) uyandığı zaman yine bir melek ve bir şeytan ona karşı çıkıp, aynı sözleri söylerler. Eğer Allah’ı hatırlar da, o insan şöyle derse, öldüğü takdirde şehid olarak ölür ve eğer kalkıp namaz kılarsa, pek çok faziletler içinde namaz kılar.
“(Ölüme benzeyen uyku sebebiyle) öldükten sonra nefsimi bana geri veren (beni tekrar hayata kavuşturan) ve uykusunda onu öldürmeyen Allah’a hamd olsun. Gökleri ve yeri yerlerinden kopmaksızın kudretiyle tutan Allah’a hamd olsun ve eğer onlar yerlerinden kopacak olursa, ondan başka onları tutacak hiç kimse yoktur. O, halimdir (azab için acele etmez) Gafur’dur, (çok bağışlayandır). Kıyamette ancak Allah’ın izniyle düşecek semayı yeryüzüne düşmekten tutup koruyan Allah’a hamd olsun. Gerçekten Allah insanlara çok şefkatlidir, çok merhametlidir.” (Buhari, Edebu’l-Müfred 576-Uyku Zamanında Duanın Fazileti Hdsno:1214&Nesai, Ameu’l-Yevmi ve’l-leyl (2/219-20)Uykusundan Uyanan Kişinin Okuyacağı Dua. Hdsno:853-855 ) (2/510-1) & Ebu Ya’la el-Mavsili Musned (3/326-7) Hdsno: 1791 Huseyin Selim Esed hadis için: Ricali Sahihin ricalidir.Yalnız şehid olarak ölür lafzi yoktur. & İbni Hibban Sahih (12/343) K. Zinet Bab. 1 hdsno: 5533 Ebu Ya’lanın (rha) (rivayetinin ayni ricali Sahihin ricalidir.)
“...Abdulah’tan yani İbni Mesud, dedi ki: Rasulullah (s.a.s) ashabı ile birlikte oturuyorken kısa bir süre sonra çıplak bir kadın geldi. Bunun üzerine o gruptan bir adam kalkarak kadının üstüne bir elbise atıp onu kucakladı. Rasulullah (s.a.s)’ın bu olay karşısında yüzünün (rengi) değişti. Ashabtan bazıları dedi ki: En şerefli kadın budur. Nebi (s.a.s) dedi ki:
“Şeref bundan başka bir şeydir. Muhakkak ki, Allah Tebareke ve Teala kadınlar üzerine kıskançlığı yazdı. Erkekler üzerine de cihadı yazdı. Onlardan (kadınlardan) kim sabrederse ona şehid ecri vardır.” (Heysemi, Mecmeu’z-Zevaid (4/588) 17- K. Nikah 65- Kadınlar da Kıskançlık Babı. Hdsno:7690 (Bezzar ve Taberani rivayet etmişlerdir. Onda: Ubeyd bin es-Sabah vardır. Ebu Hatim onu zayıf Bezzar ise sika görmüştür. Geri kalan ravileri sikadır)
Hadiste geçen “çıplak bir kadın geldi” lafzının manası şudur: Tesettürüne özen göstermeyen dış örtüsünü üstüne almadan çıkan bir kadın anlaşılır. Grubun içinden kalkıp onun üstünü bir elbise ile örten şahıs bu kadının kocasıdır. Kadının böyle davranmasının sebebi kocası ve diğer kadınlar arasındaki çıkan sorundur. Bunu söylememizin nedeni bu olaydan sonra Rasulullah (s.a.s)’ın söylediği sözlerdir.
Bu hadis zayıf olmakla birlikte şunu söyleyebiliriz. Kıskanç olduğu halde sabreden kadına şehid sevabı vardır. Bu yönüyle ahiret şehidlerinden sayılmaktadır. İmam Bezzar’ın hadisin ravisini sika görmesinden hareketle de hadis sahih olur. O zaman hadisin zahirinden anlaşılan mana sahih olur. Yani kumalarına sabreden kadınlara şehid ecri vardır. Allah en iyisini bilir.
“...İbni Ömer dedi ki: Rasulullah (s.a.s) dedi ki: “Müslüman, sadık, emin tacir kıyamet günü şehidlerle beraberdir.” (Hakim, Mustedrek (sh/428) 20-K.Buyu 876. bab Hdsno:2187) Bu hadisin benzeri hadisler Darimi ve Tirmizi’de de rivayet edilmiştir. “...Ümmü Haram (r.a)’dan rivayet olunduğuna göre; Peygamber (s.a.s) şöyle buyurmuştur: “Allah için sefere çıkıpta denizde başı dönerek kendisine kusma arız olan kimse için bir şehid, boğulan kimse için de iki şehid sevabı vardır.” (Ebu Davud (9/466) 15-K.Cihad. Deniz Savaşının Fazileti. Hdsno:2493)
“...İbni Ömer’den dedi ki: Rasulullah (s.a.s) buyurdu ki: “Sevabını Allah’dan bekleyen müezzin ezanı bitinceye kadar sanki kanlar içinde kımıldamayan şehid gibidir. Bütün yaş ve kuru (bütün canlılar) ona şahidlik eder; Öldüğünde kabrinde kurtlanmaz.”( Heysemi, Mecmeu’z-Zevaid (2/103) 4-K.Salat 33- Sevabını Allah’dan Bekleyen Müezzin. Hdsno:1910 (Taberani Kebir’de rivayet etmiştir. Senedinde Muhammed bin Fadıl el-Kustani vardır. Onu zikredeni bulamadım)&Cemu’l-Fevaid (Büyük Hadis Külliyatı) (1/171) Ezan ve Kaametin Fazileti. Hdsno: 113 ve 114 (Tahric bülümünde (1/451) hadisle ilgili olarak. Münziri isnadının zayıf olduğunu söylemiştir.)
İmam Suyuti ahiret şehidlerini sayan hadisleri bir kitabında toplamış ve şu hadisi de zikretmiştir. Hatib Tarih’de Deylemi Firdevs’de İbni Abbas (r.a)’dan rivayet etti. Rasulullah (s.a.s) buyurdu ki: “Her kim aşık olur ve iffetli olup gizlerse, ölürse o şehiddir.” (Şehadet, İmam Suyuti (sh:22) Hdsno:28)
Bu hadisi İmam İbni Kayyim el Cevziyye (rh.a) “El-Menaru’l- Munif fi’s-Sahih ve Duafa” adlı eserinde (sh:128) zikrederek şunu söylemiştir: “...Hadis Rasulullah adına yapılan bir uydurmadır” demiştir.
Muhammed Nasreddin el-Elbanî (rh.a) “Silsiletu’l-Ehadisi’d-Daifa ve’l-Mevdua” adlı eserinde (1/587-94) de hadisno:409 olarak zikretmiş o da bu hadise “mevzu” hükmünü vermiştir. Elbani (rh.a)bu hadisin tahkikinde; İmam Zerkeşi’nin (Alai’l-Mensur fi’l-Hadisi’l-meşhur) (sh:166) “Bu hadisi Yahya bin Main ve başkaları inkar etmişlerdir. Lakin o yalnız bu yolla gelmemiştir” Zübeyr bin Bekr’den rivayet edilmiştir. Dedi ki: Haddesena Abdulmelik bin Abdil Aziz bin el-Macuşin’den o da Abdul Aziz bin Ebi Hazım dan, o da ibni Ebi Necih’den, o da Mucahid’den, o da İbni Abbas’dan Nebi (s.a.s): Aynısını zikretmiştir. Bu isnad sahihtir, demiştir. İbni Cevzi (rh.a) isnadında illet olduğunu ve hadisinin zayıf olduğunu söylemiştir. İbni Hacer el-Askalani (rh.a): (hadisin) senedi hakında konuşulmuş olduğunu aynı yerde söylemiştir......” “Bu söylediklerimiz için Elbani (rh.a) kitabında belirttiğimiz yere bakılabilinir. Hulasa genel kanı olarak hadis sened açısından zayıf metin açısından mevzudur. Allahu Alem bi’s-sevab.
“… Said b. Malik (ra)’den şöyle dediğini nakletti: Rasulullah(sas) şöyle buyururken dinledim: “Size kendisi anılarak kendisine dua edildiği takdirde duaları kabul ettiği, kendisi anılarak ondan bir şey istendiğinde duada istenilen şeyi verdiği, Allah’ın ismi azamını göstereyim mi? O Yunus’un üç karanlık içerisinde iken Allah’a seslenerek yaptığı şu duadır: “Senden başka ilah yoktur, seni her türlü eksiklikten tenzih ederim. Şüphesiz ben zalimlerden oldum. (Enbiya 21/87) “ Bunun üzerine bir adam: Ey Allah’ın Rasulu bu (dua) özel olarak Yunus için miydi yoksa genel olarak bütün mü’minler için midir? Deyince, Rasulullah(s.a.s) şöyle buyurdu: “Aziz ve Celil olan Allah’ın: “Biz de kendisini gamdan kurtarmıştık. Biz mü’minleri işte böyle kurtarırız.” (Enbiya 21/88) buyruğunu duymadın mı? Rasulullah (s.a.s) ayrıca şöyle buyurdu: “Herhangi bir Müslüman hastalık halinde bu duayı kırk defa yapıp da o hastalığından iyileşmeden ölürse ona şehid ecri verilir. Eğer iyileşirse bütün günahları kendisinden bağışlanmış olarak iyileşir.” (Hakim Mustedrek (3/365) K. Dua Bab: 731 Hdsno: 1908 İmam Zehebi de sahih olduğuna muvafakat göstermiştir. )
“…. Amr bin Mureh el-Cuheni’den: Rasulullah (s.a.s) Kudaa’(kabilesinden) bir adam geldi ve Ona (s.a.s) dedi ki: “Ya Rasulallah! Allah’tan başka ilah olmadığına, Senin Allah’ın Rasulu olduğuna şehadet etsem. (beş vakit)namazları kılsam, Eş-Şehr(yani Ramazan Ayında) oruç tutsam ve Ramazan da (teravih namazı için) kalsam, zekatı versem (bu konuda)görüşün ne olur? Bunun Üzerine Nebi (sas)dedi ki: “ Kim bu(hal ) üzere ölürse Sıddıklardan ve şuheda’dan olur.” (İbni Huzeyme Sahih (3/340) K.Siyam Bab: 244 Hdsno: 2212 İsnadı Sahihtir. & İbni Huzeyme Sahih (3/496) Oruç Kitabı Bab:- Hdsno: 2212 İtisam y & Heysemi Mevaridu’z-Zaman (1/61)K. İman Bab:- Hdsno: 19 Lafız farklılıklarıyla İsnadı Sahihtir. & Heysemi Keşfu’l-Estar (1/22-3) K.İman bab: - Hdsno: 25)
Abdullah(ibni Mesud)’dan oda Nebi (s.a.s)den dedi ki: “ Kim Müslümanların şehirlerinden bir şehre yiyecek götürürse ona şehid ecri vardır.” (Mucumu Esmai (sf/535) Hdsno:171 Tahkik: Ziyad Muhammed Mansur . Hadis için: “Sahih” demiştir.Mektebetu’l-Ulum ve’l-Hikem Menidetu’l-Munevverah.)
Ahiret şehidi sayılanlar yukarıda zikrettiğimiz hadisteki vasfı taşıyanlardır. Başka eserlerde ahiret şehidleriyle ilgili olarak zikredilen başka hadislerde vardır. İmam Suyuti’nin bu konuda yazdığı esere veya fıkıh kitaplarına müracat edilirse gerekli bilgi elde edinilir.
Ahiret şehidi ile kamil şehid arasındaki fark dünyalıkla ilgili bölümündedir.
Ahiret şehidine diğer insanlara yapılan işlemler yapılır. Yıkanılır, cenaze namazı kılınır v.s.
Amellerden bazılarına şehidlere verilen sevabın aynısı verilir. Bu konuda zikrettiğimiz hadislerden sahih olanlarında bir sorun olmaz. Zayıf hadislere gelince faziletli amellere teşvik noktasında zikredilebileceğini amel edilebileceğini İmam Nevevi (rh.a) “el-Ezkar” adlı esrinde belirttiğinden onun sözleriyle amel ettik. Allah (c.c) bizleri şehidlerin amellerini yapan ve şehid olarak yaşayan ve şehid olarak Allah’a kavuşanlardan eylesin . Amin.
